«Υψηλού κινδύνου» το 12% των παιδιών 26 Δήμων που εξετάστηκαν στο πρόγραμμα πρόληψης Αναπτυξιακών και Μαθησιακών Διαταραχής του ΕΔΔΥΠΠΥ.
453
Ιδιαιτέρως ανησυχητικά είναι τα αποτελέσματα του προγράμματος πρόληψης Αναπτυξιακών και Μαθησιακών Διαταραχών που διοργάνωσε το Εθνικό Διαδημοτικό Δίκτυο Υγειών Πόλεων – Προαγωγής Υγείας (ΕΔΔΥΠΠΥ), σε 26 Δήμους –μέλη του.
Με το πρόγραμμα, που διεξήχθη από το ΕΔΔΥΠΠΥ και την Α΄ Παιδιατρική Κλινική του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης το διάστημα 2007-2010, εξετάστηκαν 9.860 βρέφη και παιδιά από 26 Δήμους της χώρας. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα αυτά το 12% των παιδιών που εξετάστηκαν βρέθηκε “υψηλού κινδύνου”, και παραπέμφθηκε στον παιδίατρό του για περαιτέρω έλεγχο.
Στόχος του πανελλαδικού αυτού προγράμματος είναι ο προληπτικός αναπτυξιολογικός έλεγχος όλων των βρεφών και των παιδιών προσχολικής ηλικίας, για την ανίχνευση πιθανών αναπτυξιακών προβλημάτων που είναι μεν απαρατήρητα στην ηλικία αυτή, πρόκειται όμως να εκδηλωθούν αργότερα. Η έγκαιρη αναγνώριση παιδιών που είναι υποψήφια να εμφανίσουν ένα πρόβλημα, πριν το εμφανίσουν, έχει ιδιαίτερη σημασία για κάθε παιδί, διότι η πρώιμη διάγνωση των αναπτυξιακών προβλημάτων οδηγεί στην έγκαιρη αντιμετώπιση και την όσο το δυνατό καλύτερη αποκατάστασή τους, με τη μορφή λογοθεραπείας, εργοθεραπείας, φυσιοθεραπείας ή κάποιας άλλης παρέμβασης.
Ιδιαίτερα όταν η διάγνωση γίνει πριν το παιδί πάει στο σχολείο, τότε οι δυνατότητες παρέμβασης και αποκατάστασης του προβλήματος είναι πολύ μεγάλες, διότι σε αυτή την ηλικία ο παιδικός εγκέφαλος επιδέχεται αλλαγές σε κάποιες «λάθος» καταγραφές που πιθανώς έχουν γίνει. Αυτό είναι σχεδόν αδύνατο σε μεγαλύτερες ηλικίες, διότι τότε οι καταγραφές αυτές έχουν αυτοματοποιηθεί και δεν αλλάζουν, οπότε οι δυνατότητες παρέμβασης είναι ελάχιστες.
Ο έλεγχος γίνεται από εξουσιοδοτημένους επιστήμονες (Master Instructors), με το ανιχνευτικό αναπτυξιακό τεστ Denver II (DDST II), που ελέγχει τις δεξιότητες του παιδιού σύμφωνα με την ηλικία του. Το τεστ είναι αξιόπιστο και έγκυρο σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία, διαρκεί 15 λεπτά, και αφορά το αδρό αναπτυξιακό screening του παιδικού πληθυσμού έως 5 ετών. Γίνεται υπό μορφή συνέντευξης, με ερωτήσεις στη μητέρα και στο ίδιο το παιδί. Οι ερωτήσεις στη μητέρα αναφέρονται σε δεξιότητες που έχει κατακτήσει το παιδί στην κίνησή του, στην κοινωνική του συμπεριφορά, στην επικοινωνία και στην αυτοεξυπηρέτηση. Ταυτόχρονα ο εξεταστής ζητά από το ίδιο το παιδί να κάνει κατασκευές με τουβλάκια, να ζωγραφίσει, να παίξει με τη μπάλα κατά συγκεκριμένο τρόπο, να απαντήσει σε ερωτήσεις ή να αναγνωρίσει χρώματα και εικόνες. Ανάλογα με την ηλικία του παιδιού, ο εξεταστής παρατηρεί διαφορετικές δεξιότητες, και ρωτάει διαφορετικές ερωτήσεις. Απευθύνεται σε όλα τα βρέφη και παιδιά ηλικίας 2 μηνών έως 5 ετών, που έχουν μητρική γλώσσα τα Ελληνικά.
Τον Οκτώβριο 2012 ξεκίνησε εκ νέου το πρόγραμμα σε πανελλαδική βάση από το ΕΔΔΥΠΠΥ, και τελεί υπό την Αιγίδα της Ελληνικής Παιδιατρικής Εταιρείας και του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών.
Ο Δήμος Ηλιούπολης, σαν μέλος του Εθνικού Διαδημοτικού Δικτύου Υγειών Πόλεων – Προαγωγής Υγείας (ΕΔΔΥΠΠΥ), αποφάσισε, στο πλαίσιο της Κοινωνικής Πολιτικής Πρόληψης και Προαγωγής της Υγείας των Παιδιών του Δήμου, να ενταχθεί στο Πρόγραμμα ΠΡΟΛΗΨΗΣ Αναπτυξιακών και Μαθησιακών Διαταραχών.
Στην προκαταρκτική φάση του προγράμματος μπορούν να εκπαιδευτούν επιστήμονες από το Δήμο Ηλιούπολης, που θα ενδιαφερθούν, οι οποίοι ως Master Instructors στη συνέχεια θα δεσμευτούν να εξετάσουν εθελοντικά βρέφη και παιδιά του Δήμου μας. Η εκπαίδευση διαρκεί ένα Σαββατοκύριακο (16 ώρες), και θα γίνεται σε 20μελή (έως 25μελή) τμήματα. Επιστήμονες που μπορούν να εκπαιδευτούν είναι Παιδίατροι, Ψυχολόγοι, Λογοθεραπευτές. Η εκπαίδευση γίνεται από εκπαιδευτές πιστοποιημένους από το Πανεπιστήμιο του Denver (USA). Οι υποψήφιοι Master Instructors του Τεστ θα πιστοποιούνται στο τέλος της εκπαίδευσης κατόπιν εξετάσεων. Το κόστος της εκπαίδευσης για κάθε επιστήμονα είναι 600 ευρώ, και συμπεριλαμβάνει ειδικό βαλιτσάκι με τα εργαλεία του τεστ, το εκπαιδευτικό υλικό, τον πίνακα των αναπτυξιακών σταθμών και το κόστος των εξετάσεων.
Οι επιστήμονες που θα ενδιαφερθούν να συμμετάσχουν στο Πρόγραμμα θα πρέπει να προταθούν μόνο μέσω των Δήμων μελών του ΕΔΔΥΠΠΥ, και αποκλείεται η ατομική εκδήλωση ενδιαφέροντος. Οι επιστήμονες αυτοί θα αποκτήσουν, μέσω του Προγράμματος, μια νέα σημαντική επιστημονική δεξιότητα αλλά και ένα αναγνωρισμένο δίπλωμα πιστοποίησης, που θα μπορούν να χρησιμοποιούν στο ιδιωτικό τους επάγγελμα. Θα πρέπει όμως προηγουμένως, οι επιστήμονες αυτοί να έχουν υπογράψει επιστολή δέσμευσης με τον Δήμο μέλος, για εθελοντική προσφορά αναπτυξιολογικού ελέγχου στα παιδιά των ευπαθών ομάδων του Δήμου, τουλάχιστον ένα Σάββατο ανά δίμηνο, για τουλάχιστον 2 έτη.